Wie doet wat binnen CBAM

Importeur gevestigd in Nederland

Verplichtingen

• Beoordelen of er CBAM-verplichtingen zijn.
• Voldoen aan de CBAM-verplichtingen, tenzij een indirect douanevertegenwoordiger optreedt als CBAM-aangever.

Keuze

• Afspraken maken met een of meer indirect douanevertegenwoordigers om als CBAM-aangever op te treden.

Importeur gevestigd buiten de EU

Verplichtingen

• Beoordelen of er CBAM-verplichtingen zijn.
• Een indirect douanevertegenwoordiger inschakelen die optreedt als CBAM-aangever wanneer CBAM geldt.

Indirect douanevertegenwoordiger

Verplichtingen

• Toegelaten zijn als CBAM-aangever.
• Per vertegenwoordigde importeur beoordelen of CBAM-aangifte in dat kalenderjaar verplicht is. Dat omvat ook de bepaling of de ondergrens van 50 ton is overschreden.

Een indirect douanevertegenwoordiger heeft geen toelating nodig wanneer hij niet optreedt voor importeurs die CBAM-goederen invoeren, of wanneer hij uitsluitend in de EU gevestigde importeurs vertegenwoordigt en met geen van hen heeft afgesproken dat de indirect vertegenwoordiger de CBAM-verplichtingen uitvoert.

Keuze

• Instemmen om voor een of meer importeurs als CBAM-aangever op te treden.

Direct douanevertegenwoordiger

De direct douanevertegenwoordiger heeft geen formele CBAM-verplichting. Maar in de praktijk heeft deze persoon wel degelijk een belangrijke rol in het proces.

• De direct vertegenwoordiger signaleert op tijd of CBAM van toepassing is en wijst de importeur daarop.
• Is CBAM van toepassing, dan vermeldt de direct vertegenwoordiger bij de douaneaangifte het CBAM-rekeningnummer van de importeur. Dit nummer moet dus op tijd bekend zijn bij de direct vertegenwoordiger.

CBAM-aangever

De CBAM-aangever is diegene die de CBAM-verplichtingen heeft. Dit kan een importeur of een indirect douanevertegenwoordiger zijn.

Verplichtingen

• Toegelaten zijn als CBAM-aangever.
• Gegevens uit de toelatingsaanvraag actueel houden en wijzigingen melden bij de Nederlandse Emissieautoriteit (NEa).
• CBAM-certificaten kopen (vanaf 2027)
• Vanaf 2027 voldoen aan de kwartaalverplichting om voldoende CBAM-certificaten op rekening in het CBAM-register hebben.
• CBAM-aangifte indienen (vanaf 2027)
• CBAM-certificaten inleveren (vanaf 2027)

De toegelaten CBAM-aangever is verantwoordelijk voor de inhoud van de CBAM-aangifte. Als de CBAM-aangifte niet voldoet, dan kan de toegelaten CBAM-aangever daar op worden aangesproken. Deze verantwoordelijkheid kent geen tijdsbeperking en is niet overdraagbaar aan derden. Het is mogelijk om contractueel afspraken te maken over financiële aansprakelijkheid, maar de toegelaten CBAM-aangever blijft verantwoordelijk en het aanspreekpunt voor de NEa en/of de Douane.

Exploitant van een installatie buiten de EU

Een exploitant van een installatie buiten de EU die CBAM-goederen produceert, heeft geen directe CBAM-verplichting. De kwaliteit en de beschikbaarheid van de emissiegegevens van deze exploitant bepalen echter of een toegelaten CBAM-aangever gebruik kan maken van werkelijke waarden in de CBAM-aangifte

 De exploitant kan:

• een emissieverslag opstellen volgens de wettelijke eisen en dit laten verifiëren door een geaccrediteerde CBAM-verificateur. De exploitant huurt de verificateur in;
• de installatie en de geverifieerde emissiegegevens registreren in het CBAM-register via de Europese Commissie;
• een geverifieerd emissieverslag verstrekken aan een toegelaten CBAM-aangever.

Geaccrediteerde CBAM-verificateur

Verplichtingen

• Voldoen aan de eisen uit de uitvoeringsverordening over accreditatie.
• Zich vanaf 1 september 2026 registreren in het CBAM-register.
• Bij verificatie van een emissieverslag:
  • beoordelen of het verslag volledig is en voldoet aan de wettelijke eisen;
  • in principe altijd een bezoek brengen aan de installatie;
  • een verificatieverklaring afgeven met een positieve of negatieve conclusie.

Houder van een vergunning voor activiteiten op het Continentaal Plat of in de Exclusieve Economische Zone

Verplichtingen

• Vaststellen of de houder ontvanger is CBAM-goederen.
• Toetsen of de drempel van 50 ton CBAM-goederen per kalenderjaar wordt overschreden. Bij overschrijding gelden CBAM-verplichtingen en treedt de houder op als CBAM-aangever.
• Aangifte van ontvangst doen bij de Douane.
• Voldoen aan eventuele aanvullende douaneverplichtingen.

Lees meer op CBAM-verplichtingen op het Continentaal Plat en in de Exclusieve Economische Zone..

​​​​​​​Toezichthoudende autoriteiten

Het toezicht op CBAM wordt uitgevoerd door de EC, de NEa en de Douane. De EC signaleert op Europees niveau mogelijke onregelmatigheden. De NEa beoordeelt deze signalen en houdt toezicht op de naleving van de CBAM-verplichtingen in Nederland. De Douane controleert aan de buitengrens of CBAM-goederen met een geldige CBAM-toelating worden ingevoerd en of de douaneaangiftes van CBAM-goederen correct zijn ingevuld. Lees meer over Toezicht en handhaving CBAM.

NEa

• Verleent op aanvraag toelating aan in Nederland gevestigde CBAM-aangevers.
• Houdt toezicht op verleende toelatingen, bijvoorbeeld door het uitvoeren van een herbeoordeling. Trekt waar nodig verleende toelatingen in.
• Beoordeelt zelfstandig óf op basis van signalen van de Europese Commissie of de CBAM-verplichtingen worden nageleefd.
• Handhaaft bij overtredingen.

Douane

• Controleert aan de EU-buitengrens of CBAM-goederen met een geldige CBAM-toelating worden ingevoerd.
• Controleert de juistheid van douaneaangiftes van CBAM-goederen.
• Controleert de aangiften van ontvangst van CBAM-goederen op het Continentaal Plat of in de Exclusieve Economische Zone.

Europese Commissie

• Is het uitvoerende orgaan van de EU.
• Signaleert op Europees niveau mogelijke onregelmatigheden.
• Ontwikkelt en evalueert regelgeving. Doet voorstellen voor nieuwe of aangepaste wetgeving.

Europese accreditatieinstellingen

In iedere EU-lidstaat is er een accreditatieinstelling. In Nederland is dat de Raad voor Accreditatie (RvA). De accreditatieinstelling verleent accreditatie als het bedrijf aan de eisen van de uitvoeringsverordening over accreditatie voldoet. Verificateurs kunnen kiezen bij welke accreditatieinstelling zij een accreditatie aanvragen. Een accreditatie wordt in de gehele EU erkend.

Infographic CBAM: wie doet wat