Kiest een toegelaten CBAM-aangever voor een CBAM-aangifte op basis van werkelijke gegevens, dan is een geverifieerd emissieverslag van de exploitant van de productie-installatie nodig. Het emissieverslag moet zijn geverifieerd door een geaccrediteerde CBAM-verificateur. Bij gebruik van standaardwaarden is geen verificatie vereist.
Wat houdt verificatie in?
De geaccrediteerde CBAM-verificateur beoordeelt of het emissieverslag volledig is en voldoet aan de wettelijke eisen voor monitoring van emissies. Voor de beoordeling brengt de verificateur in principe een bezoek aan de installatie van de producent. Als de verificateur voldoende zeker is dat het emissieverslag geen fouten bevat, dan stelt hij een verificatieverslag op met een positieve verificatieverklaring.
Het verificatieverslag volgt het voorgeschreven model en wordt vanaf 1 januari 2027 gepubliceerd in het CBAM-register. De toegelaten CBAM-aangever gebruikt het geverifieerde emissieverslag voor de CBAM-aangifte over het betreffende kalenderjaar. De deadline voor het doen van een aangifte is 30 september van het volgende jaar.
De eerste CBAM-aangifte betreft importjaar 2026 en moet dus uiterlijk 30 september 2027 worden ingediend.
De verificateur
De exploitant van de productie-installatie schakelt de CBAM-verificateur in. Dit schrijft de wetgeving over verificatie en accreditatie voor.
Deze verificateur moet zijn geaccrediteerd door een accreditatieinstelling van een Europese lidstaat. In Nederland is dat de Raad voor Accreditatie (RvA). De accreditatieinstelling geeft een accreditatie af als de verificateur aan alle wettelijke eisen voldoet. Deze eisen gaan bijvoorbeeld over de competenties die een verificateur moet hebben, de procedures die de verificateur moet volgen en de onafhankelijkheid van de verificateur. De accreditatie van de verificateur in één Europese lidstaat is ook geldig in de andere lidstaten.
De RvA heeft bedrijven die interesse hadden om CBAM-verificateur te worden, uitgenodigd zich te melden voor een ontwikkeltraject richting accreditatie. De aanmeldtermijn is inmiddels verstreken. Lees meer op de website van de RvA.
Beschikbaarheid van verificateurs
Er zijn op dit moment nog geen geaccrediteerde CBAM-verificateurs. Bedrijven die CBAM-verificateur willen worden, doorlopen momenteel accreditatietrajecten bij accreditatieinstellingen. Er zijn negen bedrijven die een aanvraag voor accreditatie bij de RvA hebben ingediend. De inzet is om het accreditatietraject van deze bedrijven nog dit jaar te doorlopen, zodat deze bedrijven volgend jaar (2027) verificaties op emissieverslagen kunnen uitvoeren. Daarnaast heeft de RvA contact met ongeveer dertig andere bedrijven die interesse hebben in verificatie. Deze bedrijven worden later dit jaar in de gelegenheid gesteld een aanvraag voor accreditatie in te dienen.
De accreditatieinstellingen publiceren welke verificateurs zijn geaccrediteerd. Daarnaast moeten geaccrediteerde verificateurs zich registeren in het CBAM-register.
Veel toegelaten CBAM-aangevers kiezen naar verwachting voor aangifte op basis van werkelijke emissies. Dit vraagt om voldoende verificatiecapaciteit. Het is nog niet duidelijk hoeveel verificatiecapaciteit er uiteindelijk beschikbaar zal zijn. Dit hangt af van het aantal aanvragen bij accreditatieinstellingen in de EU-lidstaten en de behandeling ervan. De NEa volgt de ontwikkelingen rond de beschikbaarheid van verificateurs en informeert CBAM-aangevers hierover wanneer dat relevant is.
Let op!
De exploitant van de productie-installatie regelt de verificatie, maar de toegelaten CBAM-aangever blijft verantwoordelijk voor de CBAM-aangifte. Voldoet de aangifte niet aan de wettelijke eisen, dan kan de toegelaten CBAM-aangever daarop worden aangesproken. Het is dus belangrijk dat er op tijd afstemming plaatsvindt tussen de importeur (of zijn indirecte douanevertegenwoordiger) en de exploitant van de productie-installatie over het opstellen en laten verifiëren van het emissieverslag én over het inschakelen van een geaccrediteerde CBAM-verificateur.
Het kan zijn dat de exploitant van de productie-installatie of leverancier al een document over de verificatie van emissies heeft toegestuurd. Het document kan een indicatie geven van de ingebedde emissies van de CBAM-goederen. Maar zonder verificatie door een geaccrediteerde CBAM-verificateur geldt dit niet als geldig verificatiebewijs voor de CBAM-aangifte.